Zmiana zarządcy drogi, a dotychczasowe decyzje administracyjne

Artykuł 16 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Zgodnie przyjmuje się, że przepis ten ustanawia ogólną zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.

Wynikająca z mocy prawa zmiana zarządcy drogi związana ze zmianą kategorii drogi publicznej (art. 10 ust. 5 i nast. udp), pozostaje bez wpływu na byt prawny decyzji administracyjnych wydanych przez organ dotychczas właściwy do załatwienia spraw związanych z zarządzaniem daną drogą publiczną.

Dotychczasowe decyzje nadal funkcjonują w obrocie prawnym kształtując na zasadach w nich określonych prawa i obowiązki ich adresatów. W związku ze zmianą właściwości organu nie zachodzi potrzeba ponownego kształtowania (zmiany lub uchylenia) treści stosunku administracyjnoprawnego, który został już ukształtowany ostateczną decyzją administracyjną. Takie rozwiązanie pozostaje w zgodzie z zasadą bezpieczeństwa i pewności obrotu prawnego oraz zapewnia realizację wyżej wskazanej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.

O zmianach kategorii drogi pisałem we wpisie: Istotna zmiana w zaliczaniu dróg publicznych do nowej kategorii

14 Odpowiedzi

  1. Witam Panie Marcinie,
    Dla zapewnienia obsługi komunikacyjnej projektowanego budynku usługowego otrzymałem zgodę gminy na wybudowanie zjazdu z mojej działki na drogę gruntową zlokalizowaną na działce gminnej oraz zgodę na utwardzenie odcinka tej drogi do włączenia z istniejącą drogą wojewódzką (ok. 80mb). Z informacji od gminy ich droga posiada obecnie status drogi wewnętrznej (przez to nie otrzymałem decyzji administracyjnej na lokalizację zjazdu publicznego) i w najbliższym czasie nie zamierzają podejmować uchwały w celu zaliczenia jej do drogi publicznej. Zgodnie z zapisami w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego ww. droga „gminna” ma
    przeznaczenie drogi publicznej klasy L z konkretnymi parametrami technicznymi typu szerokość jezdni, obustronne chodniki i kanalizacja deszczowa. Czy w związku z tym powinienem projektować odcinek drogi wewnętrznej i połączenie z drogą wojewódzką należy traktować jako zjazd publiczny czy też drogę publiczną wraz ze skrzyżowaniem zgodnie z warunkami zapisanymi w MPZP?

    • Witam Panie Wojciechu, do chwili formalnego zaliczenia takiej drogi do jednej z kategorii dróg publicznych pozostaje ona drogą wewnętrzną. Proszę mieć jednak na uwadze, że organy budowlane mogą wymagać zachowania zgodności z postanowieniami mpzp. Pozdrawiam MR

  2. Katarzyna

    Panie Marcinie, a co w przypadku decyzji na zajęcie pasa drogowego z których wynika obowiązek corocznych należności za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym? Czy w przypadku, gdy droga wojewódzka w związku z wybudowaniem jej nowego odcinka (obwodnicy miasta) ma stać się droga powiatową.

    • Pani Katarzyno, tak jak wskazałem we wpisie – co do zasady decyzja pozostaje w mocy. Zmianie może ulec wysokość opłaty i rachunek bankowy. W praktyce można spotkać postępowanie zarządców polegające na wygaszaniu dotychczasowych decyzji i wydawaniu w ich miejsce nowych. Pozdrawiam MR

  3. Panie Marcinie , jak dokonać „zmiany wysokości opłat i nr rachunku” na okoliczność zmiany zarządcy drogi. Myślę, że nie można zgodzić się z praktyką wygaszania decyzji w sytuacji zmiany zarządcy (zmiany organy , który wydał decyzję) okoliczność ta nie powoduje ,że dotychczasowa decyzja (zezwolenie) staje się bezprzedmiotowa. Nigdzie nie spotkałam opinii, że bezprzedmiotowość oznacza coś innego niż brak przedmiotu bądź podmiotu decyzji.

    • Pani Janino. Zmiany opłat można dokonać w trybach zmiany decyzji ostatecznych, natomiast zmiana samego rachunku bankowego w praktyce często odbywa się poprzez przesłanie do stron odpowiednich pism informujących o zmianie. Pozdrawiam MR

  4. Panie Marcinie, jesteśmy ustępującym zarządcą i nie do końca przekonuje mnie sposób postąpienia z decyzjami na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia urządzeń i nałożonych opłat wieloletnich. Wygasić decyzję musiałby ustępujący zarządca, ale w momencie kiedy chciałby to zrobić (wtedy kiedy przestałby już być zarządcą) to na jakiej podstawie miałby to zrobić?- zarządcą nie jest więc nie ma prawa już „działać” w zakresie danej drogi. Dokładnie to samo dotyczy zmiany zapisów decyzji- nowy zarządca nie może tego zrobić bo jej nie wydał, a ustępujący już nie jest zarządcą i też nie może… mam też wątpliwości co do zmiany wysokości opłat i numeru rachunku bankowego- strona nabyła prawo to czy wysokość tych opłat może ulec zmianie? I do tego jeszcze dochodzi mi problem od strony księgowości, w której należność za cały wnioskowany okres umieszczenia urządzenia wisi na należnościach długoterminowych i co roku jest robiony przypis- no i na jakiej podstawie to „zdjąć”? z góry dziękuję za pomoc

    • Pani Moniko. Zmiany wysokości opłaty można dokonać na podstawie art. 155 kpa za zgodą strony. Księgowość będzie kwestią wtórną do zmiany decyzji (o szczegóły najlepiej dopytać księgowych). Pozdrawiam MR

  5. Witam
    Panie Marcinie funkcjonujące od 1999r porozumienie, pomiędzy Starostwem Powiatowym a Zarządem Województwa, przekazywało zadania zarządcy dróg powiatowych dla ZDW. W trakcie w/w procesu zarządzania ZDW wydało grubo ponad tysiąc decyzji (generujących przychód na koncie ZDW, który jest przekazywany wg porozumienia dla Starostwa) – przede wszystkim decyzji na lokalizowanie urządzeń, reklam w pasie drogowym.
    Czy w przypadku wypowiedzenia w/w porozumienia (są ku temu mocne przesłanki prawne ukształtowane w toku licznych orzeczeń sądów administracyjnych od 1999r) i przekazaniu zadań związanych z zarządzaniem drogami powiatowymi dla powiatowej jednostki organizacyjnej, konieczne będzie wygaszenie tak potężnej ilości decyzji i ich nowa redakcja? czy wystarczy w skuteczny sposób poinformować wszystkich beneficjentów decyzji o zmianie tylko konta?
    dziękuję za pomoc

    Podsumowując: ponad tysiąc decyzji wydanych przez ZDW; zmiana zarządu drogi na ZDP.

    • W mojej ocenie opisana zmiana zarządcy nie będzie skutkowała koniecznością wygaszania dotychczasowych decyzji administracyjnych. Pozdrawiam MR

  6. agnieszka

    Witam,
    od blisko 10 lat zajmuje sie tematyka zarzadzania drogami i nie moge sie zgodzić z prezentowanymi tutaj pogladami.
    Dlaczego dotychczasowy zarządca drogi nie może stwierdzic wygasnięcia decyzji, którą sam wydał? Fakt zmiany kategorii drogi z mocy praw, nie odbiera mu tego uprawnienia. Decyzja pozostaje w obrocie prawnym, więc nie widze podstawy prawnej, z powodu której nie mozna by stwierdzic jej wygasnięcia.
    Co do samej bezprzemiotowości, to w mojej ocenie, ma ona w tym przypadku miejsce, gdyz radykalnie zmienia sie stan faktyczny, co powoduje ustanie stosunku madministracyjnoprawnego łaczącego dotychczasowego zarządce drogi i zajmujacego pas drogowy. Jak natomiast orzekł WSA (I SA/Wa 2299/10 z dn. 10.11.2011r.), bezprzedmiotowość decyzji, będąca niezbędną przesłanką stwierdzenia jej wygaśnięcia, wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego, nawiązanego na podstawie decyzji, tj. z powodu ustania podmiotu, przekształcenia lub zniszczenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę czy też z powodu ZMIANY STANU FAKTYCZNEGO uniemożliwiającego wykonywanie decyzji . Kiedy więc powstaną nowe przesłanki faktyczne, które sprawiają, że dotychczasowa decyzja nie odpowiada rzeczywistości, przestaje istnieć stosunek prawny skonkretyzowany w tej decyzji, a sama decyzja staje się bezprzedmiotowa wraz ze zmianą okoliczności, na których uregulowanie była skierowana.
    Nie jest dopuszczalna, w moim przekonaniu, zmiana decyzji o zajęciu pasa w trybie art. 155 k.p.a. Zmiana na podstawie tego przepisu nie dotyczy bowiem zmiany stron stosunku administracyjnoprawnego, a więc nie spowoduje, ze zapłata nalezności będzie sie należała nowemu zarządcy drogi, natomiast zmiana samej wysokości opłaty, na podstawie uchwały innej jednostki samorządu, w sytuacji, gdy zarządca drogi nie zmienia się w drodze takiego zabiegu, jest wadliwa prawnie.
    Natomiast zmiana rachunku bankowego zwykłym pismem, w rzeczywistości będzie oznaczac zmiane stosunku zobowiązaniowego, jaki kształtuje ta decyzja, gdyz zapłata będzie należna innemu organowi, a zajmujący pas drogowy jednoczesnie bedzie miał zobowiązanie wobec innego zarządcy. De facto, oznaczac to będzie zmiane decyzji administracyjnej, co jest niedopuszczalne w tej formie, ze względu na zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Ja nie widze innego wyjścia, jak stwierdzenie wygasnięcia dotychczasowych decyzji i wydanie nowych, przez nowego zarządcę, po uprzednim powiadomieniu adresatów decyzji, o konieczności złożenia stosownych wniosków. Owszem, jest to pewna fikcja prawna, bo wiadomo, ze urzadzenia sa juz umieszczone w pasach drogowych, ale ponieważ na razie nie ma przepisów regulujących tę materię, uważam, ze jest to wyjście najlepsze i takie też przerabiałam w praktyce.

    • Pani Agnieszko. Dziękuję bardzo za konstruktywny komentarz. Pozostaję jednak przy swoim stanowisku wyrażonym we wpisie. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wypowiadał się, że zmiana właściwości organu nie rodzi potrzeby, ani też obowiązku ponownego kształtowania, czy też zmiany treści stosunku administracyjnoprawnego, który został już ukształtowany ostateczną decyzją administracyjną. Proszę też zwrócić uwagę, że dotychczasowy zarządca drogi nie jest już organem właściwym (zmiana właściwości nastąpiła ex lege – art. 10 ust. 5 udp), a tym samym już tylko z tego powodu organ ten nie może stwierdzić wygaśnięcia ostatecznych decyzji. Pozdrawiam MR

  7. agnieszka

    Jeszcze jedno – jak miałby wyglądać ta zmiana na podstawie art. 155 k.p.a. w praktyce? Zakładając, ze decyzja była wydana wydana przez marszałka województwa X na rzecz Y, opłata wyliczona w oparciu o stawke ustalona w uchwale rady województwa wynosi 40 zł, a obecnie droga znalazła sie w zarządzie burmistrza miasta Z – Marszałek dokonuje zmiany decyzji, po uzyskaniu zgody strony i ustala nowa opłatę, na podstawie stawek rady miejskiej miasta Z, np. 35 zł (co wydaje się mocno problematyczne) i co dalej? Zmiana taka nie powoduje „przejścia” obowiązku zapłaty tej opłaty na rzecz burmistrza miasta Z, bo nie ma możliwości przeniesienia praw i obowiązklów wynikających z tej decyzji z jednego podmiotu na inny podmiot. Decyzja nadal kształtuje prawa i obowiązki pomiedzy Marszałkiem (zarządem województwa) a zajmujacym pas drogowy. Burmistrz nie wchodzi tutaj w prawa dotychczasowego zarządcy drogi, a jak wspomniałam, zmiana rachunku bankowego tym bardziej nie moze takiego „przejścia” spowodować. Poza tym, co w sytuacji, gdy strona nie wyraża zgody na zmianę decyzji? nadal ma uiszczać opłatę organowi, który przestał być zarządcą drogi?

    • W mojej ocenie kwestię tę należy oceniać z perspektywy zmiany właściwości organu, a nie z perspektywy „przeniesienia praw i obowiązków”. Ostateczne decyzje administracyjne kształtują prawa i obowiązki strony w odniesieniu do właściwego organu (zarządcy konkretnego odcinka drogi). Nowy zarządca drogi wchodzi, więc w miejsce dotychczasowego zarządcy. Strona nie musi się zgodzić na zmianę opłaty w trybie art. 155 kpa. Pozdrawiam MR

Zostaw Komentarz